Pomoćnica generalne sekretarke Zajednice opština Crne Gore Marija Kljajić predstavila je na sjednici Odbora za ekonomiju, finansije i budžet Skupštine Crne Gore inicijativu, ranije upućenu Ministarstvu ekonomskog razvoja, da se rok za usaglašavanje organizacije i poslovanja preduzeća sa Zakonom o privrednim društvima produži do kraja septembra ove godine.
Predlogom zakona o izmjenama i dopunama Zakona o privrednim društvima, podnijetim od strane 46 poslanika, koji je razmatran na sjednici Odbora, predviđeno je da se ovaj rok produži do 15. juna.
Kljajić je podsjetila da se suočavamo sa kolizijom više sistemskih zakona koji na različite načine uređuju pitanja organizacije i poslovanja privrednih društava, imajući u vidu da se na preduzeća čiji su osnivači lokalne samouprave, pored Zakona o privrednim društvima, primjenjuju i Zakon o lokalnoj samoupravi, Zakon o radu, Zakon o sprečavanju korupcije, kao i Zakon o državnoj imovini. Ona je upozorila da zbog toga može doći do pokretanja postupaka pred ustavnim sudom, osporavanje donošenja odluka organa upravljanja, kao i do problema prilikom registrovanja u Centralnom registru privrednih subjekata.
– Ovo nije isključivo pravno pitanje, već i pitanje funkcionisanja sistema koji pruža usluge od značaja za svakodnevni život i rad građana, kao što su vodosnabdijevanje, održavanje čistoće, komunalne indrastruktura, javni prevoz i drugo – poručila je Kljajić.
Ona je istakla da je Ministarstvo finansija prepoznalo problem i krajem prošle godine pristupilo izradi novog zakona o privrednim društvima u državnom vlasništvu.
– Na ovaj način ne odlažemo reforme nego omogućavamo da se one sprovedu na zakonit i održiv način – ocijenila je Kljajić.
Kao primjere nemogućnosti opštinskih preduzeća da svoje poslovanje usklade istovremeno sa Zakonom o privrednim društvima i ostalim zakonskim propisima koji se na njih odnose, ona je navela da s jedne strane postoji obaveza po novom zakonu da odbor direktora iz reda svojih članova imenuje izvršnog direktora, što je u direktnoj koliziji sa sistemskim Zakonom o lokalnoj samoupravi prema kome direktora, kao organa upravljanja opštinskog privrednog društva, imenuje skupština opštine a ne odbor direktora. Osim toga, njegovom imenovanju mora da predhodi raspisivanje javnog konkursa na koji skupštinu opštine obavezuje Zakona o radu. Rješenje prema kome je direktor istovremeno i član odbora direktora je u direktnoj koliziji i sa Zakonom o sprečavanju korupcije.
Ako bi se opštine odlučile za drugi model upravljanja koji nudi Zakon o privrednim društvima, tj. samo za skupštinu i direktora, bez odbora direktora, to bi značilo davanje ogromnih ovlašćenja direktoru. S druge strane, prenošenje nadležnosti za donošeje operativnih odluka na skupštinu opštine značilo bi onemogućavanje blagovremenog i efikasnog odlučivanja jer lokalni parlamenti nisu operativni organi.
Poseban problem predstavlja i sama procedura usklađivanja sa zakonom jer je potrebno da opštine donesu nove statiute, da usklade organizaciju i imenuju nove organe upravljanja, što iziskuje duže vrijeme, odnosno organizaciju i održavanje minimum tri sjednice skupštine opštine.
