Više od 150 lovaca i članova lovačkih društava iz cijele Crne Gore prošlo je obuku za neinvazivno prikupljanje genetičkih uzoraka mrkog medvjeda, čime je stvorena široka mreža obučenih saradnika za početak terenskog monitoringa populacije ove zaštićene vrste, saopšteno je iz Centra za zaštitu i proučavanje ptica (CZIP).
Kako su kazali, obuke su organizovali CZIP i Agencija za zaštitu životne sredine, u okviru projekta LIFE DinPin Bear, a realizovane su kroz sedam radionica održanih na Cetinju, u Danilovgradu, Nikšiću, Plužinama, Pljevljima, Bijelom Polju i Kolašinu. U realizaciji aktivnosti učestvovali su i Lovački savez Crne Gore i Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede.
“Cilj obuka bio je da se učesnici upoznaju sa metodologijom neinvazivnog genetičkog uzorkovanja, kao i sa pravilnim načinom prikupljanja, čuvanja i dostavljanja uzoraka. Poseban akcenat stavljen je na mogućnost prikupljanja genetičkog materijala koji medvjedi ostavljaju u prirodi, bez hvatanja i uznemiravanja životinja”, navodi se u saopštenju.
Prema navodima CZIP, takvi uzorci omogućavaju sprovođenje genetičkih analiza na osnovu kojih je moguće identifikovati pojedinačne jedinke, utvrditi njihovo prisustvo na određenim područjima i dobiti preciznije podatke o brojnosti i rasprostranjenosti populacije.
“Genetički monitoring predstavlja jedan od važnih osnova za kvalitetnije praćenje stanja populacije mrkog medvjeda i planiranje mjera njegove zaštite”, istakli su.
Lovci važni saradnici na terenu
Kako su kazali, uključivanje lovaca u ovu aktivnost ima poseban značaj, imajući u vidu njihovo poznavanje lovišta, terena i područja u kojima se divlje životinje kreću.
“Ljudi koji svakodnevno borave u lovištima najbolje poznaju teren i mogu značajno doprinijeti da se na terenu obuhvati veće područje i prikupi što veći broj kvalitetnih uzoraka. Njihovo iskustvo, u kombinaciji sa stručnom metodologijom, predstavlja važan resurs za uspješan monitoring populacije mrkog medvjeda“, poručuju organizatori aktivnosti.
Radionice su, prema njihovim navodima, osim stručne obuke, bile prilika za direktnu komunikaciju sa ljudima sa terena, razmjenu iskustava i razgovor o budućim aktivnostima. Učesnici su imali priliku da se upoznaju sa načinom prepoznavanja materijala pogodnog za uzorkovanje, pravilnim postupanjem sa pronađenim uzorcima, kao i značajem svakog pojedinačnog uzorka za ukupne rezultate monitoringa.
“Završetkom sedam radionica formirana je mreža od više od 150 obučenih saradnika koji će biti uključeni u narednu fazu projekta – terensko prikupljanje genetičkih uzoraka mrkog medvjeda širom Crne Gore”, dodali su.
Kako ističu, podaci prikupljeni tokom ove aktivnosti pružiće pouzdaniju osnovu za procjenu brojnosti populacije, kao i bolje razumijevanje njenog kretanja i rasprostranjenosti. Rezultati će dugoročno doprinijeti unapređenju monitoringa, procjeni stanja populacije i efikasnijoj zaštiti mrkog medvjeda.
O projektu LIFE DinPin Bear
“Projekat LIFE DinPin Bear (LIFE24-NAT-DE-LIFE DinPin Bear/101214048) ima za cilj sprovođenje sveobuhvatne strategije očuvanja mrkog medvjeda na nivou populacije u dinarsko-pindskom području”, pojasnili su.
Projekat se sprovodi u devet zemalja: Albaniji, Sjevernoj Makedoniji, Bosni i Hercegovini (Federacija BiH i Republika Srpska), Grčkoj, Kosovu, Hrvatskoj, Crnoj Gori, Srbiji i Sloveniji. Od devet zemalja, tri su članice Evropske unije.
LIFE DinPin Bear okuplja multidisciplinarno partnerstvo od 20 organizacija, uključujući univerzitete, istraživačke institucije, državne i lokalne organe, kao i nevladine organizacije.
“Projekat je započeo u januaru 2026. godine i trajaće do juna 2031. godine. Ukupan budžet projekta iznosi 9.426.977,15 eura, od čega Evropska unija finansira 75 odsto kroz LIFE program, dok preostalih 25 odsto obezbjeđuju projektni partneri iz sopstvenih sredstava”, zaključili su.
